برای پیشگیری از ناهنجاری های تیروئیدی چه باید کرد؟

پیشگیری از ناهنجاری های تیروئیدی

برای پیشگیری از ناهنجاری های تیروئیدی چه باید کرد؟

برای پیشگیری از ناهنجاری های تیروئیدی کار خاصی وجود ندارد که بتوانید برای پیشگیری صد در صدی از بیماری‌های تیروئید انجام دهید، اما درست مانند سایر بیماری‌ها و عوارض، با در پیش گرفتن رژیم غذایی سالم، سبک زندگی سالم، ورزش منظم، کنترل وزن و حفظ وزن سالم، کنترل استرس و سیگار نکشیدن می‌توانید ریسک ابتلا به بیماری‌های تیروئید را کاهش بدهید.

تیروئید چیست؟

تیروئید غده ای مهم است که نقشی حیاتی در عملکردهای بدن دارد. همین غده دچار اختلالاتی مانند پرکاری یا کم کاری می شود و روی وزن، خلق وخوی و … تاثیر می گذارد. تغذیه نقش مهمی در مهار اختلالات و عملکرد این غده مهم دارد. در این مطلب به بایدها و نبایدهای غذایی برای مقابله با اختلالات تیروئید می پردازیم.

غده تیروئید برای ترشح هورمون هایش به ید نیاز دارد و تنها منبع این ماده معدنی مواد غذایی است. به عقیده متخصصان، فرد بزرگسال روزانه به صد تا ۱۵۰ میکروگرم ید نیاز دارد. غده تیروئید به سختی با کمبود این ماده معدنی کنار می آید. بنابراین لازم است که روزانه ید کافی دریافت کنید.

مواد غذایی سرشار از ید :

ید یک ماده ی معدنی ضروری برای بدن انسان است که در روده جذب و سپس وارد جریان خون شده و تا غده ی تیروئید پیش می رود. میزان کافی ید باعث سوزاندن چربی ها و پیشگیری از بروز مشکلات تیروئیدی مانند گواتر می شود.

غذاهای دریایی و ماهی هایی مانند ماهی آزاد و ماهی کولی جزو منابع اصلی ید است. این مواد غذایی علاوه بر ید اسیدهای چرب امگا۳ و امگا۶ قابل توجهی نیز دارند که به حفظ سلامت دستگاه قلب و عروق کمک می کنند. جلبک های خوراکی که چندان مورد مصرف قرار نمی گیرند نیز منبع شماره یک ید محسوب می شوند. البته مکمل های این جلبک ها در داروخانه ها موجود است که می توانید با نظر پزشک مصرف کنید. باید بدانید که اختلالات تیروئیدی، بخصوص کم کاری تیروئید، باعث افزایش کلسترول خون می شود. افرادی که به پرکاری شدید تیروئید مبتلا هستند نباید در مصرف مواد غذایی یددار زیاده روی کنند.

انواع شایع اختلالات تیروئید :

کم کاری تیروئید، پُرکاری تیروئید، گواتر، هاشیموتو، سرطان تیروئید و گره‌های تیروئید از اختلالات شایع تیروئید‌اند که هم زنان و هم مردان را گرفتار می‌کنند. در میان این اختلالات، کم کاری و پُرکاری تیروئید، در میان زنان ده برابر شایع‌تر از مردان است

کم کاری تیروئید :

کم کاری تیروئید نوعی اختلال تیروئید است که در آن، غده‌ی تیروئید فعالیت کمتری داشته و هورمون‌هایی کمتر از سطح نرمال تولید می‌کند. در نتیجه تعادل هورمون‌ها و متابولیسم در بدن بهم می‌ریزد. یکی از شایع‌ترین علت‌های کم کاری تیروئید در زنان، بیماری خود ایمنی به نام هاشیموتو است که در آن آنتی بادی‌ها تدریجا تیروئید را هدف گرفته و توانایی این غده را برای تولید هورمون تیروئید ضعیف می‌کنند. تخمین زده می‌شود که از هر ۱۱ زن، یک نفر در طول زندگی خود دچار کم کاری تیروئید می‌شود.

علایم کم کاری تیروئید :

  • یبوست
  • افسردگی
  • تغییر در چرخه قاعدگی
  • ریزش مو
  • خشکی پوست و مو
  • حساسیت زیاد در مقابل سرما
  • بزرگ شدن غده تیرویید (گواتر)
  • ضربان قلب آهسته
  • افزایش یا کاهش بی دلیل وزن
  • استرس بیش از اندازه
  • اختلالات اشتها
  • پرخاشگری و عصبانیت در اکثر مواقع

 

این اختلال در کودکان می تواند کاملا بدون علامت باشد ولی مهمترین علایم آن در کودکان عبارت است از: 

  • سردی مداوم دست و پا
  • یبوست
  • خواب آلودگی
  • گریه های گوش آزار
  • رشد کم
  • زردی پوست
  • عادت های غذایی بد
  • صورت پف آلود
  • نفخ معده
  • تورم زبان

    این بیماری در صورت عدم درمان می تواند منجر به بیماری های حاد قلبی، درد مفاصل، ناباروری و چاقی شود. همچنین این اختلال در دوران بارداری از توسعه مغز جنین جلوگیری می کند. سطوح پایین هورمون تیرویید بسیار خطرناک است و می تواند منجر به مرگ شود. 

    معمولا اختلالات مربوط به غده تیرویید با یک آزمایش ساده خون قابل تشخیص است و با داروهای هورمونی درمان می شود.

پُرکاری تیروئید :

پُرکاری تیروئید یکی از بیماری‌های تیروئید است که در آن غده‌ی تیروئید بیش از اندازه فعال شده و هورمون‌هایی بیشتر از حد نرمال تولید می‌کند. این هورمون‌ها نقش مهمی در کنترل متابولیسم بدن دارند. در پُرکاری تیروئید، غده‌ی تیروئید بزرگ می‌شود و این اتفاق می‌تواند سوخت و ساز بدن را بالا ببرد و منجر به کاهش وزن ناگهانی، ضربان قلب تند یا نامنظم و اضطراب شود.

علایم پُرکاری تیروئید :

هورمون‌های تیروئیدی به نوعی هورمون‌هایی هستند که متابولیسم یا سوخت‌و‌ساز را در بدن افزایش می‌دهند. بنابراین در صورت تولید بیش از حد این هورمون‌ها، علائمی در بدن مشاهده می‌شوند. از جمله:

  • تپش تند قلب حتی بدون انجام فعالیت‌های زیاد
  • برجسته شدن چشم‌ها (اگزوفتالمی)
  • ریزش مو
  • کاهش وزن
  • ضعف عضلات به خصوص در ناحیه شانه، لگن و ران‌ها
  • افزایش خفیف جریان خون
  • تعریق و عدم تحمل گرما
  • جدا شدن ناخن از بستر
  • افزایش حرکات دستگاه گوارش (اسهال(
  • لرزش، تنش‌های غیر ارادی اصطلاحاترمور(خصوصاً در دستان و انگشتان)
  • گواتریا بزرگی تیروئید
  • بزرگ شدن سینه در آقایان (ژنیکوماستی)
  • کاهش حجم خونریزی یا کاهش تعداد دفعات قاعدگی
  • تحریک‌پذیری شدید
  • بیقراری

اکثر این علائم با درمان عامل زمینه‌ای یعنی پرکاری غده تیروئید، خود به خود درمان می‌شوند.

یکی از عوارض بسیار خطرناک پرکاری غده تیروئید، فیبریلاسیون دهلیزی است که سبب آریتمی‌های قلبی و در نتیجه سکته‌های مغزی و بیماری‌های احتقانی قلب می‌شود.

 

جهت دانلود کامل مقاله (word) روی دانلود کلیک کنید.

137 بازدید